Chiều 13/8, tại Trung tâm Văn hóa xứ Đông, Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Hải Phòng phối hợp với Công ty cổ phần Dữ liệu Lượng tử tổ chức Lễ bàn giao bản quyền truy cập Phòng thí nghiệm lượng tử ảo VQLab phục vụ nghiên cứu, giảng dạy tại các trường đại học trên địa bàn thành phố.
Đây là hoạt động nhằm chủ động chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao cho đào tạo, nghiên cứu và ứng dụng công nghệ lượng tử tại Hải Phòng.
Tại buổi lễ, bản quyền truy cập Phòng thí nghiệm lượng tử ảo VQLab được bàn giao đợt 1 cho 4 trường đại học gồm: Trường Đại học Hải Phòng, Trường Đại học Hàng hải Việt Nam, Trường Đại học Hải Dương và Trường Đại học Thành Đông. Đại diện lãnh đạo các trường đã ký biên bản bàn giao và tiếp nhận tài khoản quản trị cấp trường để triển khai khai thác hệ thống.
Trước nghi thức bàn giao, đại diện Công ty cổ phần Dữ liệu Lượng tử đã giới thiệu tổng quan và trình diễn hệ thống VQLab. Theo chương trình, hệ thống được giới thiệu về tính năng, giá trị triển khai và định hướng khai thác đối với giáo dục đại học; trong đó nhấn mạnh giá trị của VQLab trong việc tháo gỡ rào cản về chi phí hạ tầng thiết bị vật lý, tạo công cụ phục vụ giảng dạy và nghiên cứu công nghệ lượng tử.
Phát biểu tổng kết và bế mạc, đồng chí Nguyễn Cao Thắng, ủy viên Thành ủy, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Hải Phòng, khẳng định việc triển khai VQLab được đặt trong yêu cầu thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và Quyết định số 21/2026/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về Danh mục công nghệ chiến lược. Theo đồng chí, Sở Khoa học và Công nghệ Hải Phòng xác định nhiệm vụ trọng tâm là chủ động chuẩn bị hạ tầng và nguồn nhân lực chất lượng cao để tiếp cận các công nghệ lõi, trong đó có công nghệ lượng tử.
Giám đốc Sở Nguyễn Cao Thắng cho rằng, một trong những khó khăn lớn đối với việc tiếp cận công nghệ lượng tử là chi phí đầu tư hạ tầng thiết bị vật lý rất lớn. Việc bàn giao quyền truy cập VQLab được xác định là một giải pháp thiết thực nhằm giúp giảng viên, sinh viên các trường đại học có công cụ tiếp cận, thực hành và nghiên cứu chuyên sâu. Theo phát biểu tại buổi lễ, VQLab tích hợp các phân hệ công nghệ như Truyền khóa lượng tử (QKD), Sinh số ngẫu nhiên (QRNG), Cảm biến lượng tử và Mạch quang tử tích hợp, được cài đặt và vận hành trên hạ tầng Trung tâm Dữ liệu của Sở KH&CN.
Đáng chú ý, hoạt động bàn giao được xác định là bước triển khai mô hình hợp tác “3 nhà”: Nhà nước – Nhà trường – Nhà doanh nghiệp. Trong đó, Sở KH&CN giữ vai trò kiến tạo, định hướng chính sách và trang bị hạ tầng dùng chung; các trường đại học trực tiếp khai thác hệ thống trong đào tạo, thực hành và nghiên cứu; Công ty cổ phần Dữ liệu Lượng tử đồng hành về giải pháp kỹ thuật, tài liệu và giáo trình tham khảo phục vụ đào tạo, nghiên cứu khoa học lượng tử.
Sau lễ bàn giao, 4 trường được yêu cầu chủ động khai thác tài khoản quản trị, cấp tài khoản cho giảng viên, sinh viên; lồng ghép nội dung thực hành VQLab vào các học phần liên quan thuộc lĩnh vực Công nghệ thông tin, Điện tử – Viễn thông, Vật lý, đồng thời khuyến khích triển khai các đồ án, đề tài nghiên cứu khoa học gắn với ứng dụng lượng tử. Sở KH&CN sẽ phối hợp tổ chức tập huấn, bảo đảm hạ tầng và đường truyền, đồng thời tiếp nhận nhu cầu từ các trường đại học khác trên địa bàn để tham mưu cấp quyền khai thác bổ sung.
Theo đồng chí Nguyễn Cao Thắng, việc chủ động trang bị công cụ đào tạo công nghệ lõi là bước đi cần thiết, thực chất để Hải Phòng từng bước khẳng định vị thế là trung tâm đào tạo nhân lực khoa học và công nghệ của vùng.
NTQ